«Ο άγιος Νέστωρ ήταν πολύ νέος και ωραίος άνδρας,
γνωστός στον Μεγαλομάρτυρα Δημήτριο. Την εποχή του βασιλιά Μαξιμιανού κι ενώ
αυτός είχε συλλάβει τον άγιο Δημήτριο και τον είχε κλείσει φυλακή, έτρεξε στον
τόπο της φυλακής του κι έπεσε στα πόδια του: «Δούλε του Θεού, είπε, θέλω να
μονομαχήσω με τον Λυαίο, και ευχήσου για μένα στο όνομα του Χριστού». Ο άγιος
τότε τον σφράγισε με το σχήμα του τιμίου Σταυρού και του είπε: «Και τον Λυαίο
θα νικήσεις και υπέρ Χριστού θα μαρτυρήσεις». Ήλθε λοιπόν ο Νέστωρ στο στάδιο,
όταν βρισκόταν στο θεωρείο ο Μαξιμιανός, και είπε: «Θεέ του Δημητρίου, βοήθει
μοι». Συνεπλάκη λοιπόν με τον βδελυρό Λυαίο, τον οποίο με καίριο πλήγμα στην
καρδιά φόνευσε, γεγονός που δημιούργησε ψυχική σύγχυση στον βασιλιά. Αμέσως
αυτός διέταξε να κτυπηθεί με λόγχες ο άγιος Δημήτριος, ως αίτιος της σφαγής του
Λυαίου, ο δε άγιος Νέστωρ να φονευθεί με το δικό του ξίφος».
Με τον άγιο Νέστορα προεκτείνεται η εορτή του αγίου
Δημητρίου. Δημήτριος και Νέστωρ είναι ευνόητο ότι βρίσκονται κάτω από τον ίδιο
«παρονομαστή», αφού, πέραν της όποιας άλλης ενδεχομένως πνευματικής σχέσεώς
τους, διδασκάλου προς μαθητή για παράδειγμα, οι τελευταίες τους ώρες λειτούργησαν κατά τρόπο
αντανακλαστικό: η ενέργεια του καθενός επηρέαζε άμεσα τον άλλον. Το γεγονός
αυτό της κοινής πορείας των δύο αγίων κάνει και τον υμνογράφο να αντιμετωπίζει
τον μαθητή Νέστορα κατά παρόμοιο δοξαστικό τρόπο με τον διδάσκαλο Δημήτριο: ως
συμβασιλεύοντα δηλαδή με τον Κύριο. «Αφού φόρεσες πορφύρα, που βάφτηκε από τα
ιερά σου αίματα, Νέστορα μακάριε, και κατέχεις στο δεξί σου χέρι σαν σκήπτρο
τον Σταυρό, συμβασιλεύεις με τον Χριστό».
Από την άλλη, εξίσου τονίζει ο ποιητής και για τον άγιο
Νέστορα ό,τι αποτελούσε κριτήριο αγιότητος για τον άγιο Δημήτριο,
όπως και για κάθε άλλον άγιο: τη μόνιμη επιλογή του θελήματος του Θεού, έστω κι
αν απειλείτο και η ίδια η ζωή του: «Ω, θεοφιλής ψυχή, που δεν υπολόγισες καθόλου τον πρόσκαιρο
θάνατο, εξέλεξες όμως να ζεις σύμφωνα με το θέλημα του Κυρίου»! Και βεβαίως,
πίσω και από αυτό, υπήρχε η μεγάλη αγάπη προς τον Κύριο του αγίου Νέστορα,
απόρροια της θέρμης της στοργής Εκείνου προς τον ίδιο: «Μπήκες μέσα στο στάδιο,
ενισχυόμενος από τη θέρμη της αγάπης του Χριστού». Όπως όλοι γνωρίζουμε, όπου
υπάρχει η θερμή αγάπη προς τον Χριστό, εκεί υπερβαίνεται ακόμη και ο φόβος του
θανάτου.
Δεν είναι δυνατόν όμως ο υμνογράφος να μην επικεντρώσει
την προσοχή του στο γεγονός που κατέστησε γνωστό και άγιο τον Νέστορα: την πάλη
του με τον Λυαίο και τη νίκη του επ’ αυτού. Τι κάνει όμως; Μας ανοίγει τα πνευματικά μάτια,
προκειμένου, μαζί με την αισθητή αυτή νίκη, να δούμε και την παράλληλη
πνευματική νίκη του κατά του πονηρού διαβόλου. Κι είναι λογικό: δεν θα μπορούσε
να υπερβεί το τεράστιο «τείχος», τον Λυαίο, ο Νέστορας, αν δεν είχε το
πνευματικό σθένος από τις νίκες του κατά του Πονηρού: «Συνεπλάκης αισθητά με
τον Λυαίο και τον εξολόθρευσες. Και με τις αόρατες λαβές της πάλης υπέταξες και
θανάτωσες τον αόρατο Βελίαρ, τον διάβολο».
Με ποιες δυνάμεις όμως κατόρθωσε να καταγάγει τη διπλή
αυτή νίκη; Ο υμνογράφος είναι σαφέστατος: Πρώτον, με τη συμμαχία του Χριστού –
«την του Θεού αοράτως συμμαχίαν εκέκτησο» – καθώς ήταν ντυμένος την
πανοπλία Εκείνου. «Νέστορ αθλητά μακάριε, την πανοπλίαν Χριστού σεαυτώ
περιθέμενος». Και δεύτερον, με την ενίσχυση του διδασκάλου και καθοδηγητή
του αγίου Δημητρίου, κυρίως μέσω των ενισχυτικών θείων λόγων του και προφανώς
των με παρρησία προς τον Θεό υπέρ αυτού προσευχών του. «Λόγοις ενθέοις
νευρούμενος, Νέστορ σοφέ αληθώς, Δημητρίου του μάρτυρος». Όπου ο άνθρωπος
έχει τον Χριστό παρόντα στη ζωή του και τον πιστό συνάνθρωπο ενισχυτή του, εκεί
φανερώνεται η παντοδυναμία του Θεού. Πίστη στον Χριστό, ενότητα πίστεως: τα
ανίκητα όπλα των Χριστιανών.